تاریخ امروزدوشنبه , ۱۸ آذر ۱۳۹۸

همه چیز درباره سنگ کیسه صفرا

بیماری کیسه صفرا ناشی از سنگ کیسه صفرا شایعترین اختلال سیستم صفراوی است.

کوله سیستیت(التهاب کیسه صفرا) التهاب حاد کیسه صفرا موجب درد‚سفتی قسمت فوقانی سمت راست شکم شده و با تهوع و استفراغ و علائم معمول یک التهاب حاد همراه می باشد.

اگر کیسه صفرا از مایع چرکی پر شود آمپیم کیسه صفرا ایجادمیشود.

علت کوله سیستیت حاد در بیشتر از ۹۰ %بیماران سنگ کیسه صفرا می باشد.

در کوله سیستیت مجرای خروجی کیسه صفرا به وسیله سنگ های صفراوی بسته شده است.

کوله سیستیت بدون سنگ به التهاب حاد کیسه صفرا در غیاب انسداد با سنگ صفراوی گفته می شود.

این حالت معموال بعد از جراحی های بزرگ‚ترومای شدید یا سوختگی اتفاق می افتد.

کوله لیتیازیس (سنگ کیسه صفرا)

سنگ های صفراوی معموال در کیسه صفرا از محتویات و ترکیبات جامد صفرا تشکیل شده و از نظر اندازه شکل و ترکیبات بسیار متنوع می باشند.

سنگ های صفراوی در بچه ها و بالغین به ندرت دیده میشود اما پس از ۴۰ سالگی شیوع آن افزایش می یابد.

عوامل خطر در ایجاد سنگ کیسه صفرا:

*چاقی
*جنس مونث به خصوص در خانم هایی با سابقه باروری بالا
*نوسانات مکرر وزن
*کاهش وزن ناگهانی
*درمان با استروژن با دوز زیاد (در درمان سرطان)
*برداشتن ایلیوم یا بیماری آن
*فیبروز کیستیک
* دیابت قندی

علائم

سنگ کیسه صفرا ممکن است بدون علامت و فاقد درد باشد و فقط علائم گوارشی حقیقی ایجاد کند.

چنین سنگهایی ممکن است به طور تصادفی طی جراحی و یا ارزیابی بیمار برای مشکلات غیر صفراوی تشخیص داده شود.

بیمار مبتلا به بیماری کیسه صفرا در اثر سنگ های صفراوی ممکن است دو نوع علامت داشته باشد:

• آن دسته از علائمی که در اثر بیماری خود کیسه صفرا
ایجاد می شود.

• آن دسته از علائمی که در اثر انسداد مسیر عبور صفرا
به وسیله سنگ ایجاد می شود.

علائم ممکن است حاد یا مزمن باشد ممکن است پس از خوردن غذاهای چرب و سرخ کرده ناراحتی در ناحیه اپی گاستر مثل احساس پری معده ‚نفخ شکم و درد مبهم در ربع فوقانی راست شکم ایجاد شود.

درد و کولیک صفراوی

اگر سنگ صفراوی مجرای سیستیک را مسدود کند کیسه صفرا متسع شده و نهایتا عفونی می شود.

بیمار دچار تب شده و ممکن است توده شکمی قابل لمس داشته باشد.

این بیماران ممکن است چند ساعت پس از خوردن غذای سنگین دچار کولیک صفراوی به صورت درد بسیار شدید قسمت فوقانی راست شکم شوند که به سمت پشت یا شانه راست تیر کشیده و معموال با تهوع و استفراغ همراه است.

علت ایجاد این دردها انقباضات کیسه صفرا است که به علت انسدادناشی از سنگ قادر به تخلیه صفرا نمی باشد.

چنانچه سنگ کیسه صفرا جابجا شود و دیگر موجب انسداد مجاری کیستیک نگردد کیسه صفرا تخلیه شده و فرایند التهابی آن بعد از مدتی فروکش می کند.

ولی اگر همچنان به انسداد مجرا ادامه دهد منجر به تشکیل آبسه‚نکروز وپارگی کیسه شود و متعاقبا پریتونیت ژنرالیزه ایجاد شود.

رژیم غذایی مددجویان دارای مشکلات کیسه صفرا

بیشتر باید از خوردن چربی ها جلوگیری کنند .تخم مرغ ، پنیر و شیر کم چرب . گوشت اب پز یا کباب شده را به جای سرخ کردنی بخورد.

شیرینی و ادویه جات هم در حد اعتدال مصرف شود .

غذاهایی که باید پرهیز شود:

شیرینی خامه ای .شیر و بستنی چرب ،سس سالاد و تخم مرغ نیمرو ،سوسیس و کالباس

کوله سیستکتومی (برداشتن کیسه ی صفرا) :

ممکن است پزشک محلولی یک روز قبل عمل جراحی دهد که لوله گوارش را تخلیه کند.

باید ۸ساعت قبل از جراحی از خوردن و آشامیدن خودداری کنیم.

عمل جراحی کیسه صفرا بطور کلی به دو روش باز و لاپاراسکوپی کیسه صفرا انجام می‌شود.

در روش باز با برش پوستی معمولاً زیر دنده‌ها در سمت راست، کیسه صفرا و سنگها خارج می‌شود.

در روش لاپاراسکوپی چند سوراخ کوچک حدود ۵/۱-۱ سانتی‌متری در پوست شکم ایجاد شده و عمل جراحی از این طریق انجام می‌شود.

عمل جراحی کیسه صفرا خصوصاً در بین خانم‌ها بسیار شایع است و با انجام این عمل جراحی علاوه بر از بین بردن درد از بروز عوارض ذکر شده و همچنین سرطان کیسه صفرا جلوگیری می‌شود.

مراقبت بعد از کوله سیستکتومی لاپاراسکوپیک(برداشتن کیسه صفرا از راه شکم)

جهت شروع فعالیت ها توصیه می شود که فعالیت قدم زدن بلافاصله بعد هوشیاری کامل شروع شود.

بعد ۲-۱ روز دوش گرفته شود، بیمار بعد از مدت ۴-۳ روز می تواند رانندگی کند و از بلند کردن اجسام سنگین بیش از ۶-۲ هفته اجتناب کند.

در مورد شروع فعالیت جنسی محدودیتی وجود ندارد.

جهت مراقبت از زخم، توصیه می شود که محل سوراخ روزانه از نظر علایم عفونت ( تب، ترشح، قرمزی) کنترل شود، محل سوراخ با آب و صابون شسته شود.

برای جدا کردن نوارهای چسب مخصوص روي برش ها، نباید آن ها را کشید، باید اجازه داد تا خودش از پوست جدا شود.

جهت شروع تغذیه توصیه می شود که در ابتدا تغذیه با نرمال سالین شروع شود.

اگر قبل از جراحی عدم تحمل به چربی وجود داشت، به مدت ۶-۴ هفته از رژیم کم چرب استفاده شود و بعد به تدریج می توان چربی را به غذا اضافه کرد.

جهت تسکین درد توصیه می شود که بیمار با مستقیم نشستن بر روی تخت یا صندلی و یا باقدم زدن می تواند به کاهش درد خود کمک کند.

توصیه می شود ۱۰-۷ روز بعد ترخیص، بیمار توسط پزشک ویزیت شود.

در صورتی که بیش از دو روز متوالی تب ۷/۳۷ درجه وجود داشت به جراح اطلاع داده شود و در صورت بروز تهوع، استفراغ یا درد شکمی به جراح اطلاع داده شود.

ممکن است علایمی مثل یرقان ،درار تیره ،مدفوع رنگ پریده ، خارش ،خون  مردگی ایجاد شود.

رژیم غذایی بعد از عمل

بیمار باید مدت کمی از غذاهای کم چرب استفاده کند و بعد مدتی میتواند هر نوع غذایی را آزادانه مصرف کند.

اگر در بعضی غذاها حساسیت دارد از خوردن آنها خودداری کند مثل سوسیس و کالباس و شیر پر چرب.

به طور کلی باید ۱ تا ۶ ماه از خوردن غذای چرب جوگیری کند.

اشتراک‌گذاری

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *